Marisol ontmoet een man op tinder. Het begint luchtig. Een paar berichtjes heen en weer. Na weken chatten besluiten ze elkaar te zien.
Marisol en de man gaan uit eten. Het restaurant had hij zorgvuldig uitgekozen. Hij haalt haar netjes op en belooft haar na afloop weer thuis te brengen. Het was een gezellige avond.
Marisol en de man hebben hierna nog een paar dates en spreken thuis af. Het bloeit op tot een kortstondige relatie. Na een halfjaar vraagt hij haar om samen te wonen. Ze schrikt hiervan, en voelt zich niet tot over haar oren verliefd. Ze besluit daarom de relatie te beëindigen. Hierna volgen enkele verbaasde berichten vanuit hem.
Eerst een. Dan tien. Dan dertig. Kleine woorden, maar de dreiging is gelijk merkbaar. Ze slaapt er slecht van. Elke trilling van haar telefoon jaagt haar hartslag omhoog. Zal hij weer appen?
Marisols tuinhek is kapot. De wijkagent hoort dit en ze gooien het op tienergedrag uit de buurt.
“Het is menselijk om van een aanname uit te gaan. Maar als je niet op de manier van Veiligheid Voorop hebt gewerkt, de patronen niet bij elkaar ziet gekomen en het gaat mis, dan slaap je niet lekker. Want je weet dat je het had kunnen voorkomen.”
– Veilig Thuis
Marisols ruit wordt ingegooid. Dezelfde wijkagent komt langs en Marisol vertelt dat ze er geen goed gevoel bij heeft. Ze deelt haar vermoeden van stalking omdat ze inmiddels ook berichten krijgt van de man waarin hij dreigt haar leven onmogelijk te maken als zij niet voor hem kiest.
De agent besluit contact op te nemen met Veilig Thuis. Uit het SASH-formulier van de politie blijkt de man een groot risico te zijn, dit wordt gedeeld met de keten. Ze besluiten de casus in te brengen op het wekelijkse actie-overleg te houden, waarna de politie een stopgesprek voert met de man.
In de samenwerking van Veiligheid Voorop zien we dat patronen vaak veel eerder zichtbaar worden. Doordat informatie en signalen van politie, OM, Reclassering, Veilig Thuis en de Raad direct bij elkaar komen, zien we sneller dat losse incidenten onderdeel zijn van een groter patroon.
OM: “Waar we een vernieling vroeger zagen als een los feit, blijkt dat nu vaak een onderdeel van stalkingactiviteiten.”
VT: “Doordat we die verbanden nu beter zien, weten we ook dat er een heel andere context schuilt achter bepaalde incidenten en dat betekent dat we er heel andere interventies op moeten doen.”
Jaarlijks zijn gemiddeld 250.000 Nederlanders slachtoffer van stalking. Van de mensen van 16 jaar of ouder met een ex-partner geeft 7 procent in 2024 aan in de afgelopen vijf jaar door hem of haar gestalkt te zijn. In de afgelopen 12 maanden was 2 procent slachtoffer van stalking door een ex-partner (ruim 210 duizend mensen).
Er volgt een stop-gesprek bij de man thuis. Hij lijkt begripvol, belooft afstand te houden en zegt dat het allemaal een misverstand is. Maar enige tijd later begint het opnieuw. Eerst een bericht. Dan een paar keer bellen. Daarna staan er bloemen voor de deur, chocolade op de stoep. Het patroon herhaalt zich, subtiel, maar dreigend.
Doordat de vermoedens van Marisol direct zijn opgepakt binnen het netwerk Veiligheid Voorop, kwamen een aantal signalen samen.
De waarde van het Actie-overleg zit in de kwaliteit van de samenwerking: door snel na een incident afspraken te maken over wie wat doet, wordt direct veiligheid gecreëerd. De actiegerichtheid leidt tot positieve praktijkervaringen. “Het werkt echt goed. Door de deskundigheid die daar zit en doordat er al jaren wordt samengewerkt. Je ziet een merkbaar effect op de directe veiligheid.”
Een halfjaar later durft Marisol weer ’s avonds alleen over straat te lopen. Ze heeft haar werk hervat, spreekt af met vriendinnen en zegt zelf: “Ik voel me weer mezelf.” De meldingen zijn gestopt. De man die haar maandenlang lastigviel, volgt inmiddels een traject via de reclassering. Hij leert zijn eigen gedrag herkennen, de controle, het patroon, de grens die hij overschreed.
